DOĞU AKDENİZ DENİZ HUKUKU UYGULAMA VE ARAŞTIRMA MERKEZİ (DADHAM)’NİN DEĞERLENDİRMESİ

Doğu Akdeniz’de Artan Gerilim ve Kıbrıs’ın Stratejik Önemi

Bir süredir aşınmakta olan ve giderek zayıflayan “kural temelli uluslararası düzenin” tabutuna adeta son çivinin çakıldığı ABD ve İsrail - İran savaşı, yalnızca Ortadoğu’nun değil Doğu Akdeniz’in de güvenlik dengelerini derinden etkilemeye başlamıştır.

ABD ve İsrail’in İran’a yönelik askeri operasyonlarının ardından İran’ın savaşı bölgeye yayma yönündeki hamleleri ve Kıbrıs çevresini de kapsayan füze ve insansız hava aracı saldırıları, Doğu Akdeniz’i kısa sürede uluslararası güvenlik gündeminin merkezine taşımıştır.

Bünyesinde önemli deniz ticaret yollarını ve enerji nakil hatlarını barındıran Doğu Akdeniz’de yaşanan bu gelişmeler üzerine Avrupa Birliği ülkelerinin bölgeye deniz unsurları göndermesi, Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti (KKTC) Cumhurbaşkanı Tufan ERHURMAN tarafından yapılan açıklamalar ve Türkiye’nin KKTC’ye F‑16 savaş uçakları konuşlandırması, bölgede hızla değişen stratejik ortamın göstergeleri olmuştur. Türk Kara Kuvvetleri Komutanı Orgeneral Metin TOKEL’in KKTC’ye gerçekleştirdiği ziyaret de bu çerçevede değerlendirilmesi gereken önemli bir gelişmedir.

Yaşanan gelişmeler, Doğu Akdeniz ve Kıbrıs’ın yalnızca bölgesel değil küresel ölçekte stratejik bir jeopolitik alan olduğunu bir kez daha ortaya koymaktadır. Böylesi bir ortamda Güney Kıbrıs Rum Yönetimi ile Yunanistan’ın mevcut belirsizlikten yararlanarak bölgede yeni fiilî durumlar yaratmaya yönelik girişimlerde bulunabileceği yönündeki değerlendirmeler dikkatle izlenmelidir.

Bu nedenle, yapılan çeşitli provokasyonlara rağmen savaşın dışında kalma ve yayılmasını önleme politikasını titizlikle sürdüren  Türkiye’nin KKTC’nin güvenliğini güçlendirmeye yönelik aldığı tedbirler, yalnızca askeri bir konuşlandırma değil aynı zamanda Doğu Akdeniz’deki güç dengesinin korunmasına yönelik caydırıcı bir güvenlik yaklaşımı olarak görülmelidir. Türkiye’nin garantör devlet sıfatıyla attığı bu adımlar, Kıbrıs Türk halkının güvenliği ve bölgesel istikrar bakımından önem taşımaktadır.

Doğu Akdeniz Deniz Hukuku Uygulama ve Araştırma Merkezi (DADHAM) bölgede yaşanan gelişmeleri yakından takip etmektedir. 09 Mart 2026 tarihinde Merkezin açılış etkinliği olarak yapılan “Doğu Akdeniz ve Kıbrıs Konferansı” da Merkezin bu konudaki erken dönemli ve isabetli öngörüsünün somut bir yansıması olarak değerlendirilmelidir.

       Doğu Akdeniz’de kalıcı istikrarın sağlanabilmesi için uluslararası hukuka saygının, diplomasi ve diyalog mekanizmalarının güçlendirilmesinin hayati önem taşıdığına inanılmaktadır. Bölgede gerilimi artıracak tek taraflı adımlar yerine, uluslararası hukuk temelinde iş birliği ve güven artırıcı yaklaşımların benimsenmesi hem Doğu Akdeniz’in barışı hem de küresel güvenlik açısından büyük önem taşımaktadır.

                                                                                                                                       Dr. Sami Doğru   

                                                                                                                                      DADHAM Müdürü